Roze bril

Het filmpje Oh meisje circuleerde een tijdje geleden op diverse blogs. Een liedje waar je blij van wordt, ondanks het zware onderwerp waarover het verhaalt. Via Hyves werd ik geattendeerd op een nieuw feelgoodmuziekje en -filmpje van Esther Groenenberg, gemaakt door Demian Geerlings. Die laatste is ook zo'n jongen van wie je blij wordt. Als hij nu ook eens zijn eigen muziekjes in I-tunes of in een animatiefilmpje zou gieten.... Het blijft bij plannen, lijkt het. Voorlopig moeten we het doen met de animatiefilmpjes die hij maakt bij muziekjes van anderen. Zoals het filmpje hieronder.

Vrouwelijke paus

Vrijdagavond was ik bij een schitterend concert van het koor Voix Gras. Eén van de liedjes ging over een vrouwelijke paus (Johanna) die in de negende eeuw korte tijd geregeerd zou hebben. Een schitterend lied, maar ik vroeg me af of het op waarheid berustte.

Pas na Johanna's aantreden zou ontdekt zijn dat ze niet beschikte over de 'benodigde aanhangsels' voor het aanvaarden van zo'n ambt. Het verhaal wil dat sindsdien bij een kandidaatkerkvorst empirisch vastgesteld wordt of hij een man is. Daartoe moet de kandidaatpaus op een stoel met een gat in het zitvlak plaatsnemen. Een kardinaal beoordeelt vanonder de stoel de 'aanhangselen'. Pas als hij roept 'Habet testiculos et bene pendentes' ('Hij heeft ballen en ze hangen goed') mag de kandidaat het pauselijk ambt bekleden. Een waar verhaal? Volgens deze site klopt het verhaal zeker, er staat zelfs een afbeelding van de stoel op, maar deze site ("een portal voor surfende katholieken) ontkent het bestaan van paus Johanna en ook de mythe van de stoelbeoordeling. Een mooi verhaal blijft het.

En Voix Gras maakte er dus een prachtig grappig liedje van. Het lied kun je HIER beluisteren en bekijken.

Tweeteratuurprijs

NRCboeken schreef 8 januari een wedstrijd uit: Twitter een roman, win een nieuwjaarsgeschenk. De opdracht was een (klassieke) Nederlandse roman zo spits mogelijk samen te vatten. Er volgden schitterende inzendingen:

• Anne@Kitty: Hey, how r u? Is saai hier in 8rhuis. Omg! Iemand add! Brb, xx (Het achterhuis van Anne Frank)
• Ik walg van de ledigheid van de laatste dagen van het jaar. Nu RT ik zelfs mezelf. RT @fritsvanegters Als het maar niet onopgemerkt blijft (De avonden van Gerard Reve)
• @Koekebakker RIP RT @Bavink @Hoyer @Koekebakker Fuck, hoor net dat Japi verstorven is. RIP. PLz RT. #sarphatistraat (De uitvreter van Nescio)

Inmiddels is de uitslag bekend. Winnaar werd Bas Jongenelen. Hij vatte Karel ende Elegast als volgt samen in een ultrakort twitterbericht:

@Elegast Kom Eggeric doodslaan #Ingelheim

Geweldige vondst. Geweldige leraar ook die Bas. Dat weet ik omdat ik onlangs bij hem een module historische letterkunde volgde. Bas, gefeliciteerd! Misschien is zo'n verkorting ook een aardige suggestie voor de hoeveelheid teksten die studenten voor jouw literatuurlijst moeten doornemen?

Sprakeloos

Sprakeloos van Tom Lanoye, prachtig boek en ik heb het net uit. Ik zou hier een recensie kunnen schrijven, maar er zijn mensen die daar meer tijd voor hebben en dat ook nog eens uitstekend doen. Kijk maar eens hier, of hier of hier of hier.

Wat mij verbaasde is dat de scène waarin de hoofdfiguur uit de kast komt, ondersteboven in het boek zit: de wereld op zijn kop gezet. Vreemde ervaring om tijdens het lezen te moeten ontdekken hoe je je boek zo moet draaien en erdoorheen bladeren tot het weer een logisch verhaal wordt. Een fantastische vondst om de verwarring weer te geven, vond ik. Totdat ik ontdekte dat dat alleen in mijn exemplaar zo was: ik heb een misdruk gekocht.

Dat overkomt me vaker. Een paar jaar geleden kocht ik een boek waarin een bepaald hoofdstuk 'stilte' heette. Die pagina's waren in mijn exemplaar leeg. En ook bij dat boek heb ik getwijfeld of het de bedoeling was, of een ongelukje van de boekbinder. Het was een misdruk.

En net als bij dat boek met dat zwijgende hoofdstuk twijfel ik nu of ik dit misexemplaar moet koesteren, of toch maar heel snel ruilen voor een exemplaar waarin de pagina's wel allemaal netjes dezelfde richting in wijzen. Ik ben er nog niet uit.

Groot dictee

Gisteravond vond Het Groot Dictee der Nederlandse Taal plaats. Ook ik deed mee, voor de flauwekul, want met goed kunnen schrijven heeft dit dictee volgens mij niets te maken. Bij twijfel over de spelling van een woord pak ik gewoonlijk een woordenboek of ik maak gebruik van de spellingcontrole als ik mijn tekst op de computer schrijf. Maar dat mag en kan niet bij dit dictee. Het gaat erom dat je zoveel mogelijk rare woorden uit je hoofd leert en dat je tijdens de wedstrijd laat zien dat je die goed van buiten geleerd hebt. Of zoals een geïnterviewde deelnemer stelde: 'Het dictee bestaat uit louter lullenkoek bedacht door klotenzakken'.

Het dictee begon alleraardigst met klassieke dicteezinnen als Het mistte zo, dat ik de afslag miste. Appeltje eitje. Maar daarna volgden instinkers als: stupiedst, eau de cologne naast eau-de-colognefles, eau-de-toiletteje en Blu-rayspelletje. Die gingen bij mij dus fout.

En dan de spelling van statten in de betekenis van in de stad winkelen, die spelling verbaasde mij zeer. Ik ga nooit meer statten nu ik weet dat je dat zo dom schrijft, desnoods gebruik ik voortaan het woord shoppen. Kijk en dát zou ik dan weer wél goed geschreven hebben.

Stoeptafereeltje

Dit tafereeltje trof ik vandaag (5 december) aan, zomaar aan de rand
van een stoep. Fotootje geschoten met I-Phone en nu een kleine test
of ik dat zo direct op mijn blog kan plaatsen. Als het gelukt is zie
je hieronder dat tafereeltje...

Masculiene straattaal in feminien onderwijs

Vandaag bezocht ik de conferentie Resultaat met taal! georganiseerd door CPS. Er waren boeiende presentaties en workshops over doorlopende leerlijnen taal en rekenen. Eén van centrale presentatoren was de socioloog Ilias El Hadioui. Hij sprak over het fenomeen straattaal en wat je daar in het onderwijs wel of niet mee moet. Eerder schreef hij het essay: Hoe straat de school binnendringt.

Straattaal is volgens hem vooral ontstaan in de grote steden waar individualisering, multiculturalisering, anonimisering (m.n. in de openbare ruimte) en globalisering de centrale processen vormen. In de lege anonieme ruimte grijpen jongeren hun kans: als er zoveel anonimiteit is in de openbare ruimte, niemand daar de baas speelt, dan nemen zij die positie wel in. Met kernwoorden als: IK ben het belangrijkste, IK eis respect, IK ben de baas en vrouwen zijn gebruiksvoorwerpen.

Veel jongeren zien straattaal als iets grappigs, iets om mee te spelen, om stoer mee te doen. Maar er is ook een groeiende groep jongeren -vooral in de grote steden- die straattaal en de straatcultuur zo geïnternaliseerd hebben, dat het hen ontbreekt aan een goede basistaal, aan basiscodes, voor wie straattaal en straatcultuur een vorm van achterstand is. Deze jongeren hebben een groot probleem. Bij deze jongeren botsen de verschillende codes van: de peergroupcultuur (de straatcultuur), de thuiscultuur en de schoolcultuur.

In de peergroupcultuur zijn de codes: masculine omgangsvormen, agressief, stoer, ruig, het recht van de sterkste, een neerbuigende houding naar vrouwen.
De thuiscultuur van deze jongeren kenmerkt zich vaak door traditionele waarden en normen waarin veel respect is voor de vrouwelijke familieleden, relaties tot deze vrouwen kennen een zekere afstandelijkheid.
De schoolcultuur is vooral feminiem met veel overleg, begrip, gelijkheid tussen vrouwen en mannen.

De codes van deze drie culturen staan haaks op elkaar. Als gevolg hiervan zijn deze jongeren niet in staat om op een goede manier om te gaan met vrouwen buiten hun familiekring.

El Hadioui liet het reclamefilmpje van DE omastraattaal zien en een RTL-journaal in straattaal. Achterliggende gedachte bij de opdrachtgevers van deze filmpjes: spreek de taal van de jongeren en trek ze zo naar de onderwerpen waarvan jij wil dat ze daar kennis mee maken. Helaas (volgens El Hadioui) zijn er ook veel mensen in het onderwijs die straattaal (al dan niet spelenderwijs of als illustratie van 'ludiek' taalgebruik) de school binnenhalen.

Niet doen, was zijn devies. Hij schreef daarover een essay 'Hoe de straat de school binnendringt'. Straatcultuur zou in zijn visie een destructieve werking hebben op de onderwijskundige ontwikkeling van jongeren. Als je de masculiene straattaal binnenhaalt, zal die het altijd winnen van de feminiene onderwijscultuur. Houd die dus buiten, ga voor de waarden die in onderwijs belangrijk zijn en laat de straattaal op straat. Straattaal is niet 'leuk'. Van je eigen kinderen zou je het ook niet pikken als ze het spreken, doe het dan ook niet met je leerlingen.

Maak jongeren duidelijk dat je dat gedrag en die taal niet accepteert binnen de muren van de school. Probeer samen te werken met ouders, vorm een vitale coalitie. Maak centrale actiepunten als met als kernwoorden: bewustwording, belang, betrokkenheid en bekwaamheid.

Onderstaand filmpje is dus niet leuk, niet geschikt voor het onderwijs en je moet het vooral niet als lesmateriaal gebruiken.